Урад абмяжоўвае магчымасці грамадзян Расіі і Беларусі набываць нерухомасць у Эстоніі.
Урад Эстоніі на сённяшнім пасяджэнні ўхваліў законапраект, які дазволіць забараніць грамадзянам Расіі і Беларусі, якія не маюць у Эстоніі пастаяннага віду на жыхарства, а таксама кампаніям гэтых краін і падкантрольным ім юрыдычным асобам набываць нерухомасць на тэрыторыі ўсёй краіны.
Як заяўляюць ва ўрадзе Эстоніі, мэта паправак да закона аб абмежаванні набыцця нерухомай маёмасці — знізіць рызыку таго, што нерухомасць у краіне будзе выкарыстоўвацца варожымі дзяржавамі для разведвальнай і агентурнай дзейнасці, падрыхтоўкі дыверсій або стварэння стратэгічна важных пазіцый.
Міністр унутраных спраў Ігар Таро заявіў, што ва ўмовах змененай сітуацыі з бяспекай Эстонія павінна закрыць магчымасці, якія варожая дзяржава можа выкарыстаць супраць яе.
«Расія паказала, што выкарыстоўвае ўсе наяўныя ў яе распараджэнні сродкі для дасягнення сваіх мэтаў — ад ваеннай сілы да разведкі, уплыву і дыверсійнай дзейнасці. Нерухомасць таксама можа даць магчымасць для стварэння пастаянных баз у Эстоніі, збору інфармацыі або падрыхтоўкі да дзеянняў паблізу стратэгічных аб’ектаў. Эстонская дзяржава не абавязаная дазваляць грамадзянам дзяржаў-агрэсараў і кампаніям, якія знаходзяцца пад іх кантролем, набываць тут нерухомасць без абмежаванняў», — заявіў ён.
Законапраект дае ўраду права вызначаць краіны, грамадзянам і кампаніям якіх валоданне нерухомасцю можа пагражаць бяспецы або грамадскаму парадку Эстоніі. Першапачаткова такімі краінамі плануецца назваць Расію і Беларусь.
Забарона закране грамадзян гэтых краін, якія не маюць у Эстоніі пастаяннага віду на жыхарства або права на пастаяннае пражыванне. Таксама яна будзе распаўсюджвацца на зарэгістраваныя ў Расіі і Беларусі кампаніі і юрыдычныя асобы незалежна ад краіны рэгістрацыі, калі іх канчатковым бенефіцыярам з’яўляецца асоба, якая падпадае пад абмежаванне.
«Абмежаванне павінна дзейнічаць па сутнасці, а не толькі на паперы. Таму яго нельга абысці, стварыўшы кампанію ў Эстоніі або іншай еўрапейскай краіне для куплі нерухомасці. У выпадку здзелкі неабходна высветліць, хто фактычна кантралюе кампанію і ў чыіх інтарэсах набываецца нерухомасць, — заявіў Тара. — Эстонія дзейнічае тут аналагічна сваім суседзям, Фінляндыі і Латвіі, якія ўжо ўвялі аналагічнае абмежаванне. Дзейнічаючы разам, мы забяспечым стабільнасць і бяспеку ўсяго рэгіёна».
Абмежаванне будзе дзейнічаць на ўсёй тэрыторыі Эстоніі і распаўсюдзіцца ў тым ліку на кватэрную ўласнасць, права забудовы і набыццё ідэальнай долі нерухомай маёмасці. Закон не будзе мець зваротнай сілы і не закране ўжо наяўную маёмасць. Абмежаванне таксама не закране грамадзян Расіі і Беларусі, якія маюць у Эстоніі пастаянны від на жыхарства або права на пастаяннае пражыванне. Арэнда нерухомасці застанецца дазволенай.
У абгрунтаваных выключных выпадках урад зможа выдаць дазвол на набыццё нерухомасці, калі здзелка не наносіць шкоды мэце абмежавання.
Адзначаецца, што чаканы ўплыў праекта закона на рынак нерухомасці будзе нязначным. На аснове дадзеных пра здзелкі за 2025 год прапанаванае абмежаванне закранула б прыкладна 600 здзелак з нерухомасцю.
Плануецца, што закон уступіць у сілу 1 студзеня 2027 года.