Журналіст выдання Wirtualna Polska Збігнеў Параф’яновіч на аснове размоў з крыніцамі ў Польшчы і дзяржавах рэгіёна прапанаваў сваю версію прычын і прыадкрыў закуліссе падрыхтаванай дамоўленасці паміж Мінскам і Вашынгтонам. У аснове вялікай здзелкі могуць ляжаць пастаўкі нафты з Венесуэлы і Азербайджана на беларускія НПЗ.
Пасля сустрэчы Аляксандра Лукашэнкі з Дональдам Трампам, якая можа адбыцца ў ЗША, у Беларусь павінна пачаць паступаць «нафта са Злучаных Штатаў».
У «перазагрузку» з дыктатарам нібыта ўцягнутыя Літва і Латвія, якія павінны прадаставіць свае парты для яе транзіту. Сыравіна будзе амерыканскай толькі па назве, паколькі краінамі паходжання стануць Венесуэла і Азербайджан, у якіх Лукашэнка ўжо купляў нафту ў мінулым. Невядома, па якой цане амерыканцы будуць прадаваць нафту Лукашэнку, піша Wirtualna Polska.
Як сцвярджаюць суразмоўцы Wirtualna Polska, паводле задумы Трампа нафта для Лукашэнкі павінна, з аднаго боку, павялічыць незалежнасць дыктатара ад Расіі, а з другога — прадэманстраваць Уладзіміру Пуціну, што ЗША здольныя выводзіць з-пад санкцый дзяржавы-ізгоі і за саступкі вяртаць іх у міжнародную сістэму. Трэцяй выгадай — у разліках ЗША — стане павелічэнне прапановы паліва на рынку за кошт сыравіны, якая не паходзіць з ахопленага вайной Персідскага заліва. У выніку гэта павінна прывесці да зніжэння цэн.
Венесуэльская нафта павінна паступаць праз Балтыйскае мора. Азербайджанская — па прынцыпе свопа — нібыта будзе перадавацца праз сістэму нафтаправода «Дружба». Азербайджан фармальна прадаваў бы нафту Беларусі, а фактычна на беларускія НПЗ паступала б расійская сыравіна, але ўлічаная як азербайджанская.
“Лукашэнка патаргаваўся палітвязнямі. Ён вызваліў больш за пяцьсот чалавек. Амерыканцы знялі санкцыі з перавозчыка «Белавія» і канцэрна па вытворчасці ўгнаенняў «Беларуськалій». Цяпер павінна адбыцца замацаванне гэтай дамоўленасці. То бок гандаль нафтай. У тым ліку венесуэльскай і азербайджанскай”, — кажа WP крыніца ва ўкраінскай дыпламатыі, знаёмая з закуліссем справы.
“Сыравіна павінна пастаўляцца праз Літву і Латвію. У выпадку азербайджанскай нафты таксама плануецца выкарыстоўваць нафтаправод «Дружба». Украіна прашчупвалася па пытанні выкарыстання для гэтай мэты порта ў Адэсе”, — дадае ён.
Кіеў не сказаў амерыканцам «не» адносна перазагрузкі з Беларуссю. Аднак ён не зацікаўлены ў занадта раннім збліжэнні з Лукашэнкам, перадае журналіст WP.
Журналіст Wirtualna Polska сцвярджае, “што ўкраінскія санкцыі ў дачыненні да Беларусі носяць толькі індывідуальны і часовы характар. Яны ўводзяцца супраць канкрэтных фізічных і юрыдычных асоб. У дачыненні да Мазырскага НПЗ і «Нафтана» санкцыі дзейнічаюць да 2027 года. Аднак існуе як мінімум 58 беларускіх экспарцёраў паліва ва Украіну, якія не маюць ніякіх абмежаванняў. Калі б украінцы прадаставілі порт у Адэсе для перазагрузкі Трампа, азербайджанская нафта магла б без праблем паступаць у Беларусь па нафтаправодзе Адэса—Броды”.
Фінальная фаза перазагрузкі павінна наступіць пасля сустрэчы Трамп — Лукашэнка, запланаванай падчас пасяджэння Савета міру, створанага Трампам. Дата гэтай сустрэчы яшчэ не вызначана. Гэтую інфармацыю пацвярджаюць суразмоўцы WP таксама ў польскай дыпламатыі. Крыніцы ў Літве кажуць пра падрыхтоўваемую энергетычную дамоўленасць, якая павінна замацаваць перазагрузку.
«Нафта Трампа» павінна перапрацоўвацца, у прыватнасці, на Мазырскім НПЗ і паступаць на еўрапейскія рынкі. Паколькі яна будзе паходзіць з Азербайджана і Венесуэлы — акрамя тэхнічных параметраў — яна павінна быць прывабнай па цане для Лукашэнкі. Пасрэднікамі ў продажы паліва могуць выступіць амерыканскія кампаніі. Больш за тое, калі гэты сцэнар будзе рэалізаваны, Лукашэнка як пастаўшчык паліва выйдзе з-пад рэгулявання ЕС, якое Еўрапейская камісія планавала ўвесці вясной. ЕК — па аналогіі з правіламі ў дачыненні да газу — хоча забараніць імпарт паліва на аснове расійскай нафты з 2027 года.
Варта нагадаць, што аналагічныя схемы паставак нафты Мінск ужо выкарыстоўваў да жніўня 2020 года. Так, першая партыя нафты з ЗША (каля 80 тыс. тон) прыбыла ў порт Клайпеды 5 чэрвеня 2020 года і паступіла на «Нафтан» 11 чэрвеня. Пастаўкі былі пачаты па выніках дамоўленасцяў, дасягнутых падчас візіту дзяржаўнага сакратара ЗША Майкла Пампеа ў Мінск. Сыравіна была закуплена ў трэйдара United Energy Trading пры пасярэдніцтве амерыканскай кампаніі Getka і польскай UNIMOT.
У той час планавалася забяспечыць каля 30% аб’ёму нафты за кошт паставак з альтэрнатыўных расійскім крыніц.
