У Беларусі на 90-м годзе жыцця памерла вядомая грамадская дзяячка і архітэктарка Мая Кляшторная.
Яе жыццёвы шлях умясціў у сябе трагедыю цэлага пакалення беларускай творчай эліты, знішчанай сталінскімі рэпрэсіямі, і шматгадовую барацьбу за захаванне гістарычнай праўды.
Мая Кляшторная нарадзілася 31 мая 1937 года — усяго праз паўгода пасля арышту свайго бацькі, вядомага беларускага паэта Тодара Кляшторнага. Яе маці з трохмесячным немаўляці на руках пасля выраклі на высылку ў Акмалінскі лагер жонак «ворагаў народа» (АЛЖЫР), дзе дзяўчынку забралі ў лагерны дзіцячы дом. Тодара Кляшторнага расстралялі ў Менску ў страшныя дні кастрычніка 1937 года разам з іншымі прадстаўнікамі беларускай інтэлігенцыі.
Маці змагла забраць дачку толькі ў 1947 годзе. Пасля гадоў пазбаўленняў, высылкі ў Сібір і цяжкай хваробы хрыбта, якая на сем гадоў прыкавала яе да бальнічнага ложка, Мая вярнулася ў Беларусь у 1955 годзе. Вывучыўшыся на архітэктарку, яна працавала ў «Белпрампраекце» ў аддзеле генеральнага планавання, дзе займалася пытаннямі горадабудаўніцтва і правяла ў прафесіі вялікую частку свайго жыцця.
Яе прафесійныя веды і архітэктурны вопыт напрамую дапамагалі ў справе абароны і ўвекавечання памяці рэпрэсаваных. Мая Кляшторная з’яўлялася навуковай кіраўніцай мемарыялу «Курапаты», дзесяцігоддзямі даглядала святое месца, вызначала яго ахоўныя межы, бараніла народны некропаль ад забудоў і ініцыявала ўсталяванне памятных памежных камянёў. За сваю працу па аднаўленні гістарычнай справядлівасці яна была ўзнагароджаная Медалём да Стагоддзе БНР, а яе заўсёды можна было бачыць на традыцыйных шэсцях у Курапаты.
Нават ужо ў зрослым узросце яна працягвала змагацца за праўду: у 2017 годзе ёй удалося ўпершыню ўбачыць сакрэтную справу сваёй рэпрэсаванай маці. Спадарыня Мая адышла, пакінуўшы па сабе памяць як пра чалавека непахіснай сілы духу, які ператварыў асабісты боль у шчыт для абароны нацыянальнай памяці Беларусі.
Падпісвайцеся на культурныя навіны Reform.news у Telegram
