Фото: Volkan Olmez / Unsplash.com
Праект рэспубліканскага бюджэту на 2027 год, апублікаваны на Нацыянальным прававым інтэрнэт-партале, прадугледжвае больш сціплы рост расходнай часткі, чым у папярэднія гады. У выніку дэфіцыт бюджэту будзе скарочаны практычна ўдвая, хоць раней Мінфін планаваў падрыхтаваць збалансаваны бюджэт. У праекце зноў не пакрыўдзяць сілавікоў: павялічваюцца выдаткі на нацыянальную абарону, судовую ўладу і праваахоўныя органы.
У адпаведнасці з праектам, даходы рэспубліканскага бюджэту ў 2027 годзе запланаваны ў памеры 58,9 млрд рублёў, выдаткі — 60,834 млрд рублёў. Дэфіцыт чакаецца на ўзроўні 1,93 млрд рублёў. У параўнанні з законам аб бюджэце на 2026 год выдаткі павялічаны на 2,8%, або на 2,1 млрд рублёў, даходы — на 8,3%, або на 4,52 млрд рублёў. Памер дэфіцыту ў наступным годзе плануецца на 52,3%, або на 2,42 млрд рублёў меншы, чым у законе аб бюджэце-2026.
Для параўнання: бюджэт-2026 прадугледжваў рост выдаткаў на 16,7% у параўнанні з 2025 годам, а даходаў – на 18,6%.
Нагадаем, у красавіку гэтага года ўрад зацвердзіў сярэднетэрміновую фінансавую праграму да 2028 года. Яна прадугледжвала, што рэспубліканскі бюджэт у 2027 годзе павінен быць бездэфіцытным з даходамі і выдаткамі ў 60,07 млрд рублёў. Аднак у выніку праект бюджэту атрымаўся дэфіцытным.
Ліміт унутранага дзярждоўгу на наступны год прапануецца зацвердзіць у памеры 30,5 млрд рублёў, у тым ліку гарантаванага — 8 млрд рублёў. Ліміт знешняга дзярждоўгу, закладзены ў праекце, складае 15 млрд долараў, у тым ліку 1,8 млрд долараў з іх будуць гарантаваны дзяржавай. Ліміт унутранага доўгу павялічаны на 4 млрд рублёў, а знешняга — зніжаны на 3 млрд долараў. Ліміты гарантаванага доўгу пакінуты без змен.
Памер рэзервовага фонду прэзідэнта складзе 513 млн рублёў. Ён меншы, чым у 2026 годзе, на 242,65 млн рублёў
Памер фонду нацыянальнага развіцця складзе амаль 798,4 млн рублёў, але будзе выкарыстаны на суму 1,19 млрд рублёў.
У структуры даходаў рэспубліканскага бюджэту падатковыя даходы запланаваны ў памеры 43,5 млрд рублёў (+5,2 млрд рублёў у параўнанні з рэспубліканскім бюджэтам-2026), у тым ліку падаткі на даходы і прыбытак — 3,65 млрд рублёў (+700 млн рублёў), падаткі на тавары, работы і паслугі — 30,65 млрд рублёў (+4,09 млрд рублёў). У структуры даходаў ад падаткаў на тавары і паслугі ПДВ складзе 25,62 млрд рублёў (+4,12 млрд рублёў), акцызы — 3,7 млрд рублёў (-36 млн рублёў).
Падатковыя даходы ад знешнеэканамічнай дзейнасці запланаваны ў памеры 8,27 млрд рублёў (+320 млн рублёў), у тым ліку 2,1 млрд рублёў складуць пошліны, якія паступілі ад дзяржаў ЕАЭС.
Іншыя падаткі, зборы і даходы запланаваны на ўзроўні 936,6 млн рублёў (+101,6 млн рублёў).
Непадатковыя даходы рэспубліканскага бюджэту плануюцца на ўзроўні 7,33 млрд рублёў (+1,17 млрд рублёў), у тым ліку даходы ад маёмасці 3,67 млрд рублёў (+270 млн рублёў), уключаючы 3 млрд рублёў (+550 млн рублёў) дывідэндаў і часткі прыбытку прадпрыемства. Даходы ад дзейнасці, якая прыносіць даходы, складуць амаль 1,32 млн рублёў (+366 млн рублёў).
Плануецца атрымаць 324,43 млн рублёў ад штрафаў і ўтрыманняў, што на 10,9 млн рублёў больш, чым плануецца сёлета.
Бязвыплатныя паступленні ад замежных дзяржаў складуць 5,28 млрд рублёў. Яны скароцяцца ў параўнанні з бюджэтам-2026 на 1,39 млрд рублёў.
У структуры выдаткаў рэспубліканскага бюджэту на агульнадзяржаўную дзейнасць у наступным годзе плануецца накіраваць 25,68 млрд рублёў (-1,5 млрд рублёў), у тым ліку на дзяржорганы агульнага прызначэння — 1,72 млрд рублёў (+160 млн рублёў), на міжнародную дзейнасць — 503,6 млн рублёў (+19,1 млн рублёў), на правядзенне выбараў і рэферэндумаў — усяго 1,8 млн рублёў.
На абслугоўванне дзярждоўгу запланавана 3,81 млрд рублёў (-2,11 млрд рублёў), у тым ліку 1,26 млрд рублёў (-10 млн рублёў) унутранага і 2,55 млрд рублёў (-2,2 млрд рублёў) — знешняга.
Выдаткі на іншую агульнадзяржаўную дзейнасць складуць 3,27 млрд рублёў, у тым ліку на дзяржаўную інвестыцыйную праграму — 1,72 млрд рублёў (-250 млн рублёў).
Выдаткі на нацыянальную абарону плануюцца ў памеры 5,19 млрд рублёў, з якіх 4,91 млрд будзе накіравана на абарону і Узброеныя сілы, а 192,4 млн рублёў — на забеспячэнне мабілізацыйнай падрыхтоўкі і мабілізацыі. Выдаткі на нацыянальную абарону павялічваюцца на 670 млн рублёў у параўнанні з 2026 годам. Пры гэтым выдаткі на абарону і УС павялічваюцца на 660 млн рублёў, а на мабілізацыйную падрыхтоўку і мабілізацыю – на 23,3 млн рублёў.
Трэба адзначыць, што справаздача аб выкананні рэспубліканскага бюджэту за 2025 год паказала, што сродкі, выдзеленыя на абарону, былі выдаткаваны не ў поўнай меры.
На судовую ўладу, праваахоўную дзейнасць і забеспячэнне бяспекі будзе выдзелена 7,47 млрд рублёў (+770 млн рублёў), у тым ліку:
У наступным годзе на нацыянальную эканоміку плануецца выдзеліць 10,25 млрд рублёў (+700 млн рублёў), у тым ліку:
У праекце прапісана, што за кошт сродкаў рэспубліканскага бюджэту плануецца закупіць электратранспарту на 56,6 млн рублёў, школьных аўтобусаў на 29,7 млн рублёў, аўтамабіляў хуткай дапамогі і перасоўных медыцынскіх комплексаў на 45,6 млн рублёў, а таксама на 5,9 млн рублёў аўтамабіляў для дзяржустаноў сацыяльнага абслугоўвання.
Таксама ў бюджэце запланаваны выдаткі на ахову навакольнага асяроддзя ў 273,83 млн рублёў (+60 млн рублёў), на ЖКГ і жыллёвае будаўніцтва — 18,17 млн рублёў (+8,3 млн рублёў), на ахову здароўя — 3,89 млрд рублёў (+590 млн рублёў).
Выдаткі на фізкультуру, спорт, культуру і СМІ складуць 1,1 млрд рублёў, у тым ліку СМІ атрымаюць 221,68 млн рублёў (+23,6 млн рублёў), з якіх 177,7 млн рублёў (+13,7 млн рублёў) пойдуць на радыё і тэлебачанне, 7,75 млн рублёў (+0,35 млн рублёў) на друкаваныя СМІ і выдавецтвы, а 36,3 млн рублёў (+9,6 млн рублёў) — на іншыя пытанні ў галіне СМІ.
Выдаткі на культуру складуць без малога 327 млн рублёў (+21,5 млн рублёў), а на фізкультуру і спорт 548 млн рублёў (+56 млн рублёў).
Выдаткі на адукацыю рэспубліканскага бюджэту складуць 2,97 млрд рублёў (+440 млн рублёў), у тым ліку на вышэйшую і навукова-арыентаваную адукацыю — 2,28 млрд рублёў (+390 млн рублёў). Трэба адзначыць, што большую частку выдаткаў на адукацыю і ахову здароўя ў Беларусі нясуць мясцовыя бюджэты.
Выдаткі на сацыяльную палітыку складуць 3,99 млрд рублёў (+320 млн рублёў), у тым ліку на пенсійнае забеспячэнне — 2,85 млрд рублёў (+250 млн рублёў).
Бюджэт ФСАН плануецца зацвердзіць на наступны год з выдаткамі ў суме 42,3 млрд рублёў пры даходах у 42,8 млрд рублёў.